Klikzink
Wie een dak laat bekleden met felsplaten, denkt vaak eerst aan het materiaal en pas daarna aan wie het gaat plaatsen. In de praktijk verloopt het omgekeerd: de keuze van de aannemer bepaalt grotendeels of het project vlot verloopt, en die keuze volgt een procedure met een vaste volgorde. Wij zetten die volgorde hier op een rij, los van het type gebouw of het gewest waarin u zich bevindt — die verschillen behandelen wij elders, bijvoorbeeld bij een dakrenovatie of bij een aannemer in het Waalse Gewest.
De eerste stap is niet de offerte, maar de identificatie van de onderneming. Elke aannemer die in België werkt, is ingeschreven bij de Kruispuntbank van Ondernemingen en heeft een ondernemingsnummer. Dat nummer vindt u op de offerte, de factuur en meestal ook op de website van de aannemer. Met dat nummer zoekt u de onderneming op in de openbare databank van de Kruispuntbank. Daar ziet u of de onderneming actief is, sinds wanneer, en onder welke activiteitencodes ze geregistreerd staat. Een aannemer die al jaren onder een code voor dakwerken actief is, geeft een ander beeld dan een onderneming die pas enkele maanden bestaat of onder een code voor iets heel anders staat ingeschreven. Dat laatste is geen doorslaggevend bewijs van onbetrouwbaarheid, maar wel een reden om door te vragen.
De tweede stap is de verzekering. Elke aannemer die bouwwerken uitvoert aan een woning is verplicht een verzekering te hebben die de tienjarige aansprakelijkheid dekt: de aansprakelijkheid voor gebrekkigheden die de stabiliteit van het gebouw in het gedrang brengen, gedurende tien jaar na de oplevering. Vraag naar het polisnummer en de naam van de verzekeraar, en vraag desnoods een kopie van het attest. Een aannemer die dit niet kan voorleggen of ontwijkend antwoordt, is een risico dat u vooraf kunt vermijden maar achteraf niet meer kunt herstellen. Naast die verplichte dekking is er de gewone aansprakelijkheidsverzekering voor schade tijdens de uitvoering, bijvoorbeeld aan de gevel van de buren of aan een geparkeerde wagen. Die is niet overal wettelijk verplicht, maar een aannemer die ze niet heeft, laat de rekening van een ongeval bij u terechtkomen.
Dan komt de vraag naar de erkenning, en hier ontstaat het meeste misverstand. Een erkenning als aannemer, bijvoorbeeld voor overheidsopdrachten, zegt iets over de financiële en technische draagkracht van de onderneming op het moment van de aanvraag. Ze zegt niets over de kwaliteit van het specifieke werk dat bij u wordt uitgevoerd, en niets over de vakkennis van de mensen die effectief op uw dak klimmen. Voor een particuliere opdracht is een erkenning bovendien meestal niet verplicht — die speelt vooral bij overheidsopdrachten en bij bepaalde premiestelsels waar een erkend aannemer een voorwaarde is. Vraag daarom niet alleen naar een erkenning, maar ook naar referenties van gelijkaardige werken, bij voorkeur met een adres dat u kunt gaan bekijken. Een aannemer die met stalen felsbanen werkt, moet de blinde bevestiging met klemmen kunnen tonen op een dak dat hij eerder heeft afgewerkt; wie dat niet kan, heeft mogelijk geen ervaring met dit type bekleding.
De procedure kent een verdeling van taken die niet altijd duidelijk is voor de bouwheer. De omgevingsvergunning, of de melding waar die volstaat, wordt aangevraagd door de bouwheer of door een architect in naam van de bouwheer — niet door de aannemer. De aannemer voert uit wat vergund is, en mag pas beginnen zodra de vergunning definitief is, dat wil zeggen wanneer de termijn voor beroep verstreken is zonder dat er beroep is aangetekend. Vraag daarom bij de start van de werf naar het bewijs dat de vergunning definitief is, en niet alleen dat ze is afgeleverd. Wij gaan dieper in op deze vergunningsprocedure bij een dakkapel of uitbouw, waar de termijnen en de rol van de architect uitgebreider aan bod komen.
Het postinterventiedossier is een document dat verplicht wordt opgesteld zodra er een veiligheidscoördinator bij het project betrokken is, wat het geval is bij werken waarbij meerdere aannemers samen op de werf actief zijn of bij werken met een verhoogd risico. Het dossier bevat alle informatie die nodig is om later, bij onderhoud of volgende werken, veilig aan het dak te kunnen werken: waar de dakdoorvoeren zitten, hoe de bevestiging is uitgevoerd, welke materialen gebruikt zijn. Bij een eenvoudige dakvervanging door één aannemer, zonder andere partijen op de werf, is een postinterventiedossier meestal niet verplicht, maar wij raden toch aan om de aannemer te vragen een basisdossier op te stellen: een paar foto's van de onderconstructie voor de platen erop liggen, en een overzicht van de gebruikte materialen met hun referenties. Dat kost de aannemer weinig tijd en is van onschatbare waarde bij een volgende ingreep.
De tijd tussen het eerste contact en de start van de werf zit voor het grootste deel niet bij de aannemer, maar bij de vergunningsprocedure en bij de planning. Een aannemer die morgen kan beginnen omdat hij toevallig een gat in de agenda heeft, is geen garantie voor een goede uitvoering — vaak is het net omgekeerd, en is een drukke agenda een teken dat de aannemer gevraagd wordt. Reken op een wachttijd tussen de offerte en de effectieve start, en gebruik die tijd om de vergunning of melding af te ronden, zodat de aannemer kan beginnen zodra hij aan de beurt is.
De controle van de offerte zelf verdient evenveel aandacht als de controle van de onderneming. Een offerte voor felsplaten vermeldt de plaatdikte, de werkende breedte, de wijze van bevestiging en de coating, en niet enkel een prijs per vierkante meter zonder verdere specificatie. Vermeldt de offerte enkel "stalen dakbedekking" zonder deze gegevens, vraag dan om aanvulling voor u tekent. Vraag ook naar de sneden en de aansluitingen: hoe de aannemer de platen bij de nok, de dakranden en eventuele doorvoeren gaat afwerken, want daar zit doorgaans het meeste vakwerk en het grootste risico op lekken.
Voor de toepassing van het verlaagde btw-tarief op renovatiewerken aan een woning ouder dan een bepaalde leeftijd, is het de aannemer die op de factuur een specifieke verklaring moet opnemen waarin hij bevestigt dat aan de voorwaarden is voldaan. Deze verklaring is niet vrijblijvend: de aannemer is aansprakelijk als ze onterecht wordt toegepast. Een aannemer die zonder verdere vraag het verlaagde tarief toepast zonder de leeftijd van de woning te controleren, is geen voorbeeld van klantvriendelijkheid maar van slordigheid, en die slordigheid kan u later duur komen te staan bij een controle. Vraag dus gerust waarop de aannemer zich baseert om het tarief toe te passen.
Wie deze stappen doorloopt vóór de eerste handtekening, bespaart zich discussies achteraf. Vraag het ondernemingsnummer op, controleer de verzekering voor de tienjarige aansprakelijkheid, vraag naar referenties in plaats van enkel naar een erkenning, en zorg dat de vergunning definitief is voor de werf start. Van daaruit kunt u met een gerust gemoed de offerte laten opstellen en de planning van de werf bespreken.