Klikzink
Wie een nieuwbouwwoning met een felsdak plant, zoekt op een bepaald moment naar het bedrag van een premie of een tarief. Dat is een terechte vraag, maar het is niet de eerste vraag die bij nieuwbouw beantwoord moet worden. Bij een verbouwing of een dakrenovatie is de premie vaak de aanleiding om het dak aan te pakken. Bij nieuwbouw ligt de volgorde omgekeerd: de EPB-aangifte, de architect en de omgevingsvergunning liggen al vast voordat er over een dakbedekking wordt beslist. Het felsdak is dan een keuze binnen een ontwerp dat al goedgekeurd is, niet een keuze die tijdens de uitvoering nog gemaakt wordt.
Premies voor energiezuinig of duurzaam bouwen veranderen jaarlijks, en soms vaker dan dat. De drie gewesten passen hun regelingen elk op hun eigen moment aan, en de voorwaarden verschuiven mee: een U-waarde die vandaag volstaat, kan volgend jaar aangescherpt zijn, en een subsidie die nu bestaat, kan opgevolgd worden door een andere naam met andere voorwaarden. Een pagina die een bedrag noemt, is daardoor binnen het jaar achterhaald. Daarom leggen wij hier uit hoe u het actuele bedrag zelf terugvindt, in plaats van een cijfer te geven dat morgen al niet meer klopt.
In Vlaanderen is het Vlaams Energie- en Klimaatagentschap (VEKA) de instantie waar de actuele premies voor nieuwbouw en energiezuinig bouwen gepubliceerd staan. Voor de energieprestatie van een nieuwbouwwoning gelden de EPB-eisen die uw architect al bij de start van het project berekent, en die eisen bepalen mee of een gekozen dakopbouw voldoet. In het Waalse Gewest is Wallonie.be, met de rubrieken van de Service Public de Wallonie (SPW) rond energie en huisvesting, het aanknopingspunt, en daar vindt u ook de voorwaarden van de energiepremies die voor nieuwbouw kunnen gelden. In het Brussels Hoofdstedelijk Gewest beheert Leefmilieu Brussel de premies rond energie en bouwen, met een jaarlijks bijgewerkt overzicht van bedragen en voorwaarden op de eigen website. Wie in een van de drie gewesten bouwt, zoekt dus bij die ene instantie, en niet bij de twee andere: de regelingen zijn niet inwisselbaar en een premie uit het ene gewest zegt niets over wat in een ander gewest geldt.
Deze drie bronnen zijn de plek waar u het bedrag, de voorwaarden en de uiterste datum van aanvraag terugvindt op het moment dat u ze nodig heeft. Wij raden aan om die bronnen te raadplegen ruim voordat de EPB-aangifte wordt afgerond, omdat sommige voorwaarden vragen om keuzes die al in het ontwerp verwerkt moeten zitten, zoals een isolatiewaarde of een type dakopbouw.
Bij een nieuwbouwwoning stelt de architect het bouwdossier samen, met de EPB-aangifte als vast onderdeel. Die aangifte legt de energieprestatie van de volledige woning vast, en het dak maakt daar integraal deel van uit: de isolatiedikte, de luchtdichtheid en de gekozen dakbedekking worden samen doorgerekend. Een felsdak van stalen felsbanen met een fels van 35 millimeter en een werkende breedte van 475 millimeter voldoet daarbij aan de eisen zoals elke andere kwalitatieve dakbedekking, maar de keuze ervoor wordt in de praktijk vroeg gemaakt, samen met de aannemer en de architect, en niet pas wanneer de ruwbouw al staat.
Dat heeft een praktisch gevolg voor wie op zoek is naar een premie: bij nieuwbouw is er zelden een afzonderlijke premie specifiek voor de dakbedekking. De regelingen die er zijn, gaan over de energieprestatie van de hele woning, over het bouwen zelf, of over specifieke technieken zoals zonnepanelen of warmtepompen. Een felsdak draagt bij aan het geheel, onder meer door de lange levensduur en de lage onderhoudsbehoefte, maar het is uitzonderlijk dat de keuze voor deze dakbedekking op zichzelf een premie oplevert. Wie dat verwacht, zoekt beter naar hoe de EPB-berekening met het volledige ontwerp omgaat, dan naar een premie die aan het materiaal zelf hangt.
Het verlaagde btw-tarief, dat bij renovatie van oudere woningen een rol speelt, geldt bij nieuwbouw doorgaans niet: nieuwbouw valt in de regel onder het gewone tarief, met uitzonderingen voor specifieke categorieën zoals sociale woningbouw. Ook hier is de architect of de aannemer de eerste die de juiste toepassing kent voor het concrete dossier, omdat de indeling van het project — nieuwbouw, herbouw of ingrijpende renovatie — bepaalt welk tarief van toepassing is.
Stel dat een gezin in het Vlaamse Gewest een woning laat bouwen met een hellend dak vanaf zes graden, geschikt voor een felsdak. De architect berekent de EPB-eisen op basis van het volledige ontwerp, inclusief de gekozen dakopbouw en isolatie. Tijdens dat proces raadpleegt de aannemer VEKA om te zien of er op het moment van de bouwaanvraag een premie loopt die relevant is voor de energieprestatie van de woning als geheel. Dat bedrag wordt niet vooraf in het lastenboek vastgelegd als een vast cijfer, omdat het tegen de tijd dat de werken starten al gewijzigd kan zijn. In plaats daarvan neemt de aannemer een voorbehoud op: de premie wordt aangevraagd op basis van de voorwaarden die gelden op het moment van de effectieve aanvraag, niet op basis van wat bij de start van het ontwerp gold.
In het Brussels Hoofdstedelijk Gewest verloopt dat vergelijkbaar, maar dan via Leefmilieu Brussel, en in het Waalse Gewest via de SPW-kanalen op Wallonie.be. De procedure om de vergunning te verkrijgen verschilt tussen de gewesten, zoals wij uitleggen bij [hoe de procedure loopt](/belgie/nieuwbouwwoning/hoe-loopt-de-procedure), maar het principe dat u het actuele premiebedrag pas op het moment van aanvraag opzoekt, geldt in alle drie de gewesten gelijk.
Ga bij de start van het ontwerp niet uit van een bedrag dat u ooit ergens gelezen heeft, maar plan een moment kort voor de definitieve EPB-aangifte om de website van VEKA, Wallonie.be of Leefmilieu Brussel te raadplegen, naargelang het gewest waarin u bouwt. Bespreek met uw architect of aannemer welke voorwaarden aan een eventuele premie verbonden zijn, en of de gekozen dakopbouw daaraan voldoet. Voor de kosten van het felsdak zelf, los van premies, verwijzen wij naar de uitleg bij [wat het kost](/belgie/nieuwbouwwoning/wat-kost-het). Zo weet u niet alleen wat een felsdak op uw nieuwbouwwoning kost, maar ook waar u het bedrag van een eventuele premie kunt terugvinden op het moment dat het telt: vlak voordat de aanvraag de deur uitgaat.